श्री लक्ष्मी अष्टोत्तर शतनामावली

ये माँ महालक्ष्मी के 108 नाम हैं, जो धन, कृपा और सौभाग्य की देवी हैं और भगवान विष्णु की प्रिय पत्नी हैं। इन नामों में माँ के कमल जैसे रूप, क्षीरसागर से उनके प्रकट होने और हर घर पर उनकी करुणा का गुणगान है। ये प्रसिद्ध लक्ष्मी अष्टोत्तर शतनाम स्तोत्र पर आधारित हैं, और पूजा में हर नाम के साथ फूल, कुमकुम या अक्षत चढ़ाकर इनका जाप किया जाता है।

कब जपें: शुक्रवार माँ लक्ष्मी का दिन माना जाता है। शाम के समय साफ पूजा स्थान पर घी का दीपक जलाकर जाप करना अच्छा रहता है। दीपावली, शरद पूर्णिमा, वरलक्ष्मी व्रत और हर शुक्रवार को भक्त विशेष रूप से इनका पाठ करते हैं।

108 नाम

1. ॐ प्रकृत्यै नमःOm Prakrityai Namah — प्रकृति स्वरूपा, सबकी मूल

2. ॐ विकृत्यै नमःOm Vikrityai Namah — अनेक रूपों में प्रकट होने वाली

3. ॐ विद्यायै नमःOm Vidyayai Namah — ज्ञान स्वरूपा

4. ॐ सर्वभूतहितप्रदायै नमःOm Sarvabhutahitapradayai Namah — सब प्राणियों का भला करने वाली

5. ॐ श्रद्धायै नमःOm Shraddhayai Namah — श्रद्धा स्वरूपा

6. ॐ विभूत्यै नमःOm Vibhutyai Namah — वैभव और ऐश्वर्य स्वरूपा

7. ॐ सुरभ्यै नमःOm Surabhyai Namah — सुगंधमयी, कामधेनु सुरभि जैसी

8. ॐ परमात्मिकायै नमःOm Paramatmikayai Namah — परमात्मा से एकरूप

9. ॐ वाचे नमःOm Vache Namah — वाणी स्वरूपा

10. ॐ पद्मालयायै नमःOm Padmalayayai Namah — कमल में निवास करने वाली

11. ॐ पद्मायै नमःOm Padmayai Namah — कमल स्वरूपा पद्मा

12. ॐ शुचये नमःOm Shuchaye Namah — पवित्र और निर्मल

13. ॐ स्वाहायै नमःOm Svahayai Namah — देवताओं को दी जाने वाली आहुति स्वरूपा

14. ॐ स्वधायै नमःOm Svadhayai Namah — पितरों को दिए जाने वाले अर्पण स्वरूपा

15. ॐ सुधायै नमःOm Sudhayai Namah — अमृत स्वरूपा

16. ॐ धन्यायै नमःOm Dhanyayai Namah — धन्य और सौभाग्यशालिनी

17. ॐ हिरण्मय्यै नमःOm Hiranmayyai Namah — सुनहरी आभा वाली

18. ॐ लक्ष्म्यै नमःOm Lakshmyai Namah — धन और सौभाग्य की देवी

19. ॐ नित्यपुष्टायै नमःOm Nityapushtayai Namah — सदा पुष्ट, सदा पोषण देने वाली

20. ॐ विभावर्यै नमःOm Vibhavaryai Namah — तारों भरी रात जैसी उज्ज्वल

21. ॐ अदित्यै नमःOm Adityai Namah — देवमाता अदिति स्वरूपा

22. ॐ दित्यै नमःOm Dityai Namah — दिति स्वरूपा

23. ॐ दीप्तायै नमःOm Diptayai Namah — प्रकाश से दमकने वाली

24. ॐ वसुधायै नमःOm Vasudhayai Namah — धन देने वाली धरती स्वरूपा

25. ॐ वसुधारिण्यै नमःOm Vasudharinyai Namah — धरती के खजाने धारण करने वाली

26. ॐ कमलायै नमःOm Kamalayai Namah — कमल स्वरूपा कमला

27. ॐ कान्तायै नमःOm Kantayai Namah — मनोहर, श्री विष्णु की प्रिया

28. ॐ कामाक्ष्यै नमःOm Kamakshyai Namah — प्रेम भरे सुंदर नेत्रों वाली

29. ॐ क्षीरोदसम्भवायै नमःOm Kshirodasambhavayai Namah — क्षीरसागर से प्रकट होने वाली

30. ॐ अनुग्रहपरायै नमःOm Anugrahaparayai Namah — कृपा करने को सदा तत्पर

31. ॐ बुद्धये नमःOm Buddhaye Namah — बुद्धि स्वरूपा

32. ॐ अनघायै नमःOm Anaghayai Namah — निष्पाप और दोषरहित

33. ॐ हरिवल्लभायै नमःOm Harivallabhayai Namah — श्री हरि की प्रिया

34. ॐ अशोकायै नमःOm Ashokayai Namah — शोक से रहित

35. ॐ अमृतायै नमःOm Amritayai Namah — अमृत स्वरूपा

36. ॐ दीप्तायै नमःOm Diptayai Namah — तेज से चमकने वाली

37. ॐ लोकशोकविनाशिन्यै नमःOm Lokashokavinashinyai Namah — संसार के दुख दूर करने वाली

38. ॐ धर्मनिलयायै नमःOm Dharmanilayayai Namah — धर्म का निवास स्थान

39. ॐ करुणायै नमःOm Karunayai Namah — करुणा से भरी

40. ॐ लोकमात्रे नमःOm Lokamatre Namah — सब लोकों की माता

41. ॐ पद्मप्रियायै नमःOm Padmapriyayai Namah — जिन्हें कमल प्रिय है

42. ॐ पद्महस्तायै नमःOm Padmahastayai Namah — हाथ में कमल धारण करने वाली

43. ॐ पद्माक्ष्यै नमःOm Padmakshyai Namah — कमल जैसे नेत्रों वाली

44. ॐ पद्मसुन्दर्यै नमःOm Padmasundaryai Namah — कमल जैसी सुंदर

45. ॐ पद्मोद्भवायै नमःOm Padmodbhavayai Namah — कमल से प्रकट होने वाली

46. ॐ पद्ममुख्यै नमःOm Padmamukhyai Namah — कमल जैसे मुख वाली

47. ॐ पद्मनाभप्रियायै नमःOm Padmanabhapriyayai Namah — पद्मनाभ श्री विष्णु की प्रिया

48. ॐ रमायै नमःOm Ramayai Namah — मन को आनंद देने वाली रमा

49. ॐ पद्ममालाधरायै नमःOm Padmamaladharayai Namah — कमलों की माला धारण करने वाली

50. ॐ देव्यै नमःOm Devyai Namah — दिव्य प्रकाशमयी देवी

51. ॐ पद्मिन्यै नमःOm Padminyai Namah — कमलों वाली पद्मिनी

52. ॐ पद्मगन्धिन्यै नमःOm Padmagandhinyai Namah — कमल जैसी सुगंध वाली

53. ॐ पुण्यगन्धायै नमःOm Punyagandhayai Namah — पवित्र सुगंध वाली

54. ॐ सुप्रसन्नायै नमःOm Suprasannayai Namah — सदा प्रसन्न रहने वाली

55. ॐ प्रसादाभिमुख्यै नमःOm Prasadabhimukhyai Namah — कृपा बरसाने को सदा उन्मुख

56. ॐ प्रभायै नमःOm Prabhayai Namah — तेज और प्रभा स्वरूपा

57. ॐ चन्द्रवदनायै नमःOm Chandravadanayai Namah — चंद्रमा जैसे मुख वाली

58. ॐ चन्द्रायै नमःOm Chandrayai Namah — चंद्रमा जैसी शीतल और उज्ज्वल

59. ॐ चन्द्रसहोदर्यै नमःOm Chandrasahodaryai Namah — चंद्रमा की बहन, दोनों सागर से प्रकट

60. ॐ चतुर्भुजायै नमःOm Chaturbhujayai Namah — चार भुजाओं वाली

61. ॐ चन्द्ररूपायै नमःOm Chandrarupayai Namah — चंद्रमा जैसे सुंदर रूप वाली

62. ॐ इन्दिरायै नमःOm Indirayai Namah — ऐश्वर्य से दमकने वाली इंदिरा

63. ॐ इन्दुशीतलायै नमःOm Indushitalayai Namah — चंद्रमा जैसी शीतलता देने वाली

64. ॐ आह्लादजनन्यै नमःOm Ahladajananyai Namah — आनंद उत्पन्न करने वाली

65. ॐ पुष्ट्यै नमःOm Pushtyai Namah — पोषण और पुष्टि स्वरूपा

66. ॐ शिवायै नमःOm Shivayai Namah — मंगलमयी

67. ॐ शिवकर्यै नमःOm Shivakaryai Namah — शुभ और कल्याण करने वाली

68. ॐ सत्यै नमःOm Satyai Namah — सती, सदाचारिणी

69. ॐ विमलायै नमःOm Vimalayai Namah — निर्मल और शुद्ध

70. ॐ विश्वजनन्यै नमःOm Vishvajananyai Namah — विश्व की जननी

71. ॐ तुष्ट्यै नमःOm Tushtyai Namah — संतोष स्वरूपा

72. ॐ दारिद्र्यनाशिन्यै नमःOm Daridryanashinyai Namah — दरिद्रता दूर करने वाली

73. ॐ प्रीतिपुष्करिण्यै नमःOm Pritipushkarinyai Namah — प्रेम और स्नेह का सरोवर

74. ॐ शान्तायै नमःOm Shantayai Namah — शांत स्वरूपा

75. ॐ शुक्लमाल्याम्बरायै नमःOm Shuklamalyambarayai Namah — श्वेत माला और श्वेत वस्त्र धारण करने वाली

76. ॐ श्रियै नमःOm Shriyai Namah — श्री, शोभा और समृद्धि

77. ॐ भास्कर्यै नमःOm Bhaskaryai Namah — सूर्य जैसी तेजस्विनी

78. ॐ बिल्वनिलयायै नमःOm Bilvanilayayai Namah — बेल वृक्ष में निवास करने वाली

79. ॐ वरारोहायै नमःOm Vararohayai Namah — सुंदर और सुडौल देह वाली

80. ॐ यशस्विन्यै नमःOm Yashasvinyai Namah — यश से भरी यशस्विनी

81. ॐ वसुन्धरायै नमःOm Vasundharayai Namah — धन धारण करने वाली धरती

82. ॐ उदाराङ्गायै नमःOm Udarangayai Namah — उदार और सुंदर अंगों वाली

83. ॐ हरिण्यै नमःOm Harinyai Namah — हिरणी जैसी कोमल और सुंदर

84. ॐ हेममालिन्यै नमःOm Hemamalinyai Namah — स्वर्ण की माला धारण करने वाली

85. ॐ धनधान्यकर्यै नमःOm Dhanadhanyakaryai Namah — धन और अन्न देने वाली

86. ॐ सिद्धये नमःOm Siddhaye Namah — सिद्धि स्वरूपा

87. ॐ स्त्रैणसौम्यायै नमःOm Strainasaumyayai Namah — स्त्रियों पर सौम्य कृपा रखने वाली

88. ॐ शुभप्रदायै नमःOm Shubhapradayai Namah — शुभ फल देने वाली

89. ॐ नृपवेश्मगतानन्दायै नमःOm Nripaveshmagatanandayai Namah — राजमहलों में प्रसन्न होकर रहने वाली

90. ॐ वरलक्ष्म्यै नमःOm Varalakshmyai Namah — वर देने वाली वरलक्ष्मी

91. ॐ वसुप्रदायै नमःOm Vasupradayai Namah — धन-संपदा देने वाली

92. ॐ शुभायै नमःOm Shubhayai Namah — शुभ स्वरूपा

93. ॐ हिरण्यप्राकारायै नमःOm Hiranyaprakarayai Namah — सोने के परकोटे में विराजने वाली

94. ॐ समुद्रतनयायै नमःOm Samudratanayayai Namah — समुद्र की पुत्री

95. ॐ जयायै नमःOm Jayayai Namah — विजय स्वरूपा

96. ॐ मङ्गलादेव्यै नमःOm Mangaladevyai Namah — मंगल की देवी

97. ॐ विष्णुवक्षःस्थलस्थितायै नमःOm Vishnuvakshahsthalasthitayai Namah — श्री विष्णु के वक्षस्थल पर विराजने वाली

98. ॐ विष्णुपत्न्यै नमःOm Vishnupatnyai Namah — श्री विष्णु की पत्नी

99. ॐ प्रसन्नाक्ष्यै नमःOm Prasannakshyai Namah — प्रसन्न और कृपालु नेत्रों वाली

100. ॐ नारायणसमाश्रितायै नमःOm Narayanasamashritayai Namah — नारायण के आश्रय में रहने वाली

101. ॐ दारिद्र्यध्वंसिन्यै नमःOm Daridryadhvamsinyai Namah — अभाव और गरीबी मिटाने वाली

102. ॐ देव्यै नमःOm Devyai Namah — दिव्य माता देवी

103. ॐ सर्वोपद्रववारिण्यै नमःOm Sarvopadravavarinyai Namah — सब संकटों को दूर रखने वाली

104. ॐ नवदुर्गायै नमःOm Navadurgayai Namah — नवदुर्गा स्वरूपा

105. ॐ महाकाल्यै नमःOm Mahakalyai Namah — महाकाली स्वरूपा

106. ॐ ब्रह्माविष्णुशिवात्मिकायै नमःOm Brahmavishnushivatmikayai Namah — ब्रह्मा, विष्णु और शिव की शक्ति

107. ॐ त्रिकालज्ञानसम्पन्नायै नमःOm Trikalajnanasampannayai Namah — तीनों कालों का ज्ञान रखने वाली

108. ॐ भुवनेश्वर्यै नमःOm Bhuvaneshvaryai Namah — सारे लोकों की स्वामिनी

गणेशशिवविष्णुलक्ष्मीदुर्गाहनुमानकृष्णराम